چند مسأله عميق فلسفى نيز ابتكار خاصى داشتند و به عنوان مطلب نو عرضه مى كرد . و آنگاه آيت الله جوادى آملى قريب ده مورد كه بعضاً شقوقى نيز دارد بر مى شمرد . « 1 » استاد شهيد مطهرى ( ق - ه ) مىفرمايد : علامه طباطبايى ما چند نظريه در فلسفه دارند نظراتى در سطح جهان كه شايد 50 تا 60 سال ديگر ارزش اينها روشن بشود ولى خود ما قدر خودمان نمى دانيم . « 2 » استاد جعفر سبحانى ( دا - ه ) مى نويسد : مرحوم علامه در فلسفه حكمت متعاليه حقاً استاد كم نظيرى بود و تعليق ارزنده‌اى كه استاد بر اسفار نوشته و همراه آن چاپ شده است گواه روشن بر تسلط فوق‌العاده او بر مبانى مرحوم صدرالمتالهين است ، گذشته از اين كتاب‌هاى فلسفى كه براى تدريس در حوزه‌هاى علمى داشت مانند بداية الحكمة و نهايةالحكمة همگى بر اساس فلسفه صدرالمتالهين گذاشته است در عين حال از اظهار نظر در مواقع خاص خوددارى نكرده است و از جمله خدمات شايان قابل تقدير استاد اين است كه وى بر اساس تسلط و احاطه كامل بر فلسفه ، مسائل فلسفى را به صورت مسائل هندسى در آورده است به گونه اى كه معمولًا مسئله بعدى از مسئله قبلى به روشنى استنتاج مىشود و اين مزيت در دو كتاب بداية الحكمة و نهاية الحكمة به خوبى به چشم مىخورد و از اين طريق كمك مؤثرى به صرفه جويى در وقت دانشجويان فلسفه نموده است . « 3 » اشاعه معتقدات شيعه در اروپا و آمريكا مصاحبه با پروفسور هانرى كربن تا حدود چهل سال قبل اطلاعات مستشرقين و دانشمندان اروپايى و آمريكايى از اسلام و فرق اسلامى كلًا از طريق مأخذ و مدارك اهل سنت بود و حتى آنان مذهب شيعه و اصول عقائد تشيع را از همان مأخذ اهل سنت به دست آورده اند چه مأخذى كه با حسن نيت نوشته اند و چه مداركى كه با اتهام و غرض ورزى و بد جلوه دادن شيعه نوشته شده است . اما در سال 1338 مستشرق نامى فرانسوى پرفسور هانرى كربن استاد و صاحب كرسى فلسفه دانشگاه سوربن فرانسه كه قبلًا از طريق كتب اهل سنت با اسلام و فرق اسلامى آشنايى پيدا كرده بود و حتى برخى از كتب فلاسفه اسلامى را تنقيح و نشر داده بود . علاقمند مىشود كه تحقيقات و اطلاعات خود را در زمينه مذهب تشيع از منابع شيعه به دست آورد و بويژه از صاحبنظران عصر حاضر ، كه پس از بررسيها ، مرحوم علامه طباطبايى را بر مى گزيند

--> ( 1 ) - يادنامه مفسر كبير ، صفحه 169 . ( 2 ) - همان ، صفحه 20 . ( 3 ) - مجله مكتب اسلام ، سال 21 ، شماره 10 ، صفحه 27 .